Het Grand Canal: van Dublin naar de Shannon

Deze dag regelt Waterways Ireland: de doorvaart door de stad wordt vooraf geregeld als één tocht op één dag, met patrouilleurs die je erdoorheen begeleiden, en sluis 12 laat niet meer dan twee boten per dag door. Mail het Eastern Regional Office (dublincanals@waterwaysireland.org, +353 1 868 0148) minstens twee werkdagen van tevoren; op de kanaalpagina van het kantoor wordt voor de sluizen 1 tot en met 12 nog om drie dagen voorafmelding gevraagd, dus boek op tijd. Je vaart onder de spoorbrug van Ringsend door, met 2,45 m de laagste van het kanaal, schut omhoog door de zeven sluizen van de Circular Line, langs het standbeeld van Patrick Kavanagh bij Baggot Street, en daarna door de sluizen 1 tot en met 12 van de hoofdlijn. We hebben boven sluis 12 geen ligplaats gecontroleerd: spreek met het kantoor af waar je overnacht.

Bij Lucan begint het landelijke kanaal, en ook de Grand Canal Way, een wandelroute van 117 km over het jaagpad die je tot Shannon Harbour gezelschap houdt. Bij Hazelhatch, een verkeersbrug met een pub en een station aan de hoofdspoorlijn uit 1846, ligt meestal een rij afgemeerde boten, dus vaar er langzaam langs; door het station is het een makkelijke plek om van bemanning te wisselen. De sluizen 13 tot en met 15 brengen je naar Sallins, met ongeveer 255 m passantensteigers met verlichting, waterkranen en een vuilwaterpomp die je per gebruik betaalt. Lock 13, de eerste brouwerijpub van Kildare, kijkt uit over het water en brouwt zijn eigen bier, en het station Sallins & Naas ligt op ongeveer vijf minuten lopen.

Wandel 's ochtends over het jaagpad naar het Leinster Aqueduct, waar het kanaal op stenen bogen uit de jaren 1780 de Liffey oversteekt, en bekijk het 18e-eeuwse droogdok bij het begin van het pad naar Naas. De Naas Branch takt net ten westen van het dorp van de hoofdlijn af en klimt met vijf sluizen over ongeveer 4 km. Vrijwilligers van de IWAI voerden jarenlang actie tot de zijtak in 1987 weer openging; Naas Harbour volgde in 2002. Het beschutte bassin ligt naast de gerestaureerde Canal Stores, een paar minuten van het centrum van Naas, de grootste stad van Kildare, en de Naas Historic Trail loopt van de haven naar de 17e-eeuwse ruïne van Jigginstown. Voorbij het bassin eindigt de vaarweg bij een duiker onder de R445.

Door de vijf sluizen van de zijtak terug omlaag naar de hoofdlijn, en dan westwaarts door de sluizen 16 tot en met 18 naar het hoogste pand, 85 m boven zeeniveau. Het is een langere dag dan het lijkt, want acht sluizen kosten tijd: begin dus vroeg. Robertstown werd langs het kanaal aangelegd nadat dat er in 1784 kwam, en de kade wordt nog steeds gedomineerd door het Grand Canal Hotel, in 1801 gebouwd voor passagiers die doorreisden naar Dublin, Waterford en Galway, later een politiekazerne en nu een buurthuis. Boten meren af in de dorpshaven, die een openbare trailerhelling heeft, en de dorpsgemeenschap restaureert het vrachtschip 52M uit 1928. Hier komen de Barrow Way en de Grand Canal Way samen.

Een kilometer naar het westen ligt Lowtown, waar bij sluis 19 de Barrow Line aftakt. De passantensteigers daar hebben water, verlichting, een beetje walstroom, een vuilwaterpomp en een sanitairgebouw met toiletten en douches; vraag het eerst voordat je in het particuliere jachthavenbassin ernaast afmeert. In de droge zomer van 2026 gingen de sluizen 19 en 20 alleen open met een patrouilleur (Marine Notice 88/2026): bel de patrouilleur van de sluizen 19–20 (+353 87 245 6531) voordat je vertrekt. Allenwood, iets verderop, heeft een café-bar en een winkel. Daarna steekt het kanaal de Bog of Allen over, en een korte zijtak leidt naar Edenderry Harbour vlak bij het centrum. Bij het Blundell Aqueduct brak in 1989 de oever door, waardoor zo'n 29 km kanaal leegliep.

Een lange dag van ongeveer achtenhalf uur: vertrek zo vroeg als het daglicht toelaat. We hebben in Daingean en op de rest van dit stuk geen ligplaats gecontroleerd, dus dit plan stopt onderweg niet voor de nacht; ken je een veilige openbare ligplaats op de route, splits de dag daar dan. Daingean, toen nog Philipstown, was tot 1835 de hoofdstad van het county, en het kanaal bereikte de plaats in 1797. Door het kanaal werd Tullamore een drukke markt- en stokerijstad. Passanten meren af aan de beschoeide kant van de korte zijtak naar de ommuurde oude haven, nog altijd het depot van Waterways Ireland. De distilleerderij van Tullamore D.E.W. in Clonminch, een kort stukje rijden, geeft het hele jaar rondleidingen; reserveer vooraf.

De andere lange dag, bijna tien uur, opnieuw zonder gecontroleerde ligplaats. Ongeveer 4 km ten westen van de stad staat Ballycowan Castle, een versterkt huis uit 1589, en daarna komt Rahan, waar het kloosterterrein van St Carthage op korte loopafstand van het kanaal ligt. Bij Pollagh loopt het kanaal tussen sluis 31 en sluis 32 ongeveer 15 km zonder sluis, en de St Mary's Church heeft een altaar van moeraseik. Belmont, sluis 33, is een dubbele sluis: bedien één kolk tegelijk (patrouilleur voor de sluizen 32–34: +353 87 245 6609). De ligplaatsen van Shannon Harbour liggen tussen Griffith Bridge en sluis 35, onder het dakloze Grand Hotel uit 1806, met toiletten, douches en een wasserette, en in het weekend serveert de pub McIntyre's eten.