Vaarwoordenlijst in vier talen
Zo'n 80 woorden die je op de Ierse waterwegen hoort, met een korte uitleg en de Duitse, Franse en Nederlandse termen.
Bijgewerkt op 23 okt 2026
Automatisch vertaald, nog niet gecontroleerd.
Op deze pagina
Varen heeft een eigen woordenschat, en de instructie op de verhuurbasis gaat snel. Hier staan de woorden die je het vaakst tegenkomt, in het Engels met de Duitse, Franse en Nederlandse termen erbij, zodat de hele bemanning het kan volgen. Het Ierse Engels staat voorop: een "lough" is een meer, een "jetty" is elke aanlegsteiger, en op de kanalen is een "lock key" de slinger waarmee je de schuiven opendraait.
Goed om te weten: De Duitse, Franse en Nederlandse termen zijn onze eigen keuze uit de gangbare vaarwoorden en zijn nog niet nagekeken door schippers met die taal als moedertaal. Laat het ons weten als een woord niet klopt.
Engels, Duits, Frans en Nederlands naast elkaar.
Aanleggen
20 woorden
| Engels | Betekenis | Deutsch | Français | Nederlands |
|---|---|---|---|---|
| jetty | Een steiger waar boten aanleggen | Steg, Anleger | ponton, appontement | steiger |
| floating jetty (pontoon) | Een steiger die met het water mee op en neer gaat | Schwimmsteg, Ponton | ponton flottant | drijvende steiger |
| quay wall | Een stenen of betonnen muur om tegen aan te leggen | Kaimauer | quai | kademuur |
| harbour | Een beschut bassin met ligplaatsen | Hafen | port | haven |
| public mooring | Een ligplaats voor iedereen, binnen de maximale ligtijden | öffentlicher Liegeplatz | amarrage public | openbare aanlegplaats |
| marina | Een haven met ligplaatsen, meestal particulier en betaald | Marina, Yachthafen | port de plaisance | jachthaven |
| visitor berth | Een ligplaats die voor passanten wordt vrijgehouden | Gastliegeplatz | place visiteurs | passantenplaats |
| berth | De plek waar één boot ligt | Liegeplatz | place, anneau | ligplaats |
| to moor, to tie up | De boot aan de kant vastmaken | festmachen, anlegen | s'amarrer | aanmeren, afmeren |
| mooring line | Een lijn van de boot naar de kant | Festmacherleine | amarre | meerlijn, landvast |
| bow line | De meerlijn aan de voorkant | Vorleine | amarre avant | voorlijn |
| stern line | De meerlijn aan de achterkant | Achterleine | amarre arrière | achterlijn |
| spring | Een lijn die voorkomt dat de boot naar voren of naar achteren beweegt | Spring, Springleine | garde | spring |
| bollard | Een korte paal op de kant voor de lijnen | Poller | bollard, bitte | bolder |
| cleat | Een metalen beslag met twee hoorns voor de lijnen | Klampe | taquet | kikker |
| fender | Een kussen dat de romp beschermt | Fender | pare-battage | stootwil |
| boat hook | Een stok met een haak voor de lijnen en om af te duwen | Bootshaken | gaffe | pikhaak |
| rafting up | Langszij van een andere boot afmeren | im Päckchen liegen | s'amarrer à couple | langszij afmeren |
| anchor | Houdt de boot op de bodem vast | Anker | ancre | anker |
| winter mooring | Een geboekte ligplaats voor de wintermaanden | Winterliegeplatz | hivernage à flot | winterligplaats |
Sluizen en bruggen
12 woorden
| Engels | Betekenis | Deutsch | Français | Nederlands |
|---|---|---|---|---|
| lock | Een kolk die boten tussen twee waterpeilen omhoog of omlaag brengt | Schleuse | écluse | sluis |
| lock chamber | Het deel van de sluis waarin de boot ligt | Schleusenkammer | sas | sluiskolk |
| lock gates | De deuren aan beide kanten van de sluis | Schleusentore | portes d'écluse | sluisdeuren |
| sluice (paddle) | De opening die water in- of uitlaat | Schütz | vanne | schuif |
| lock-keeper | De persoon die een sluis bedient | Schleusenwärter | éclusier | sluiswachter |
| lock key | De slinger waarmee je kanaalsluizen bedient | Schleusenkurbel | manivelle | sluissleutel |
| lead-in jetty | De steiger waar je op een sluis of brug wacht | Wartesteg | ponton d'attente | wachtsteiger |
| Smart Card | Prepaidkaart voor sluizen en voorzieningen (Shannon, Shannon–Erne) | Smart Card (Schleusenkarte) | Smart Card (carte prépayée) | Smart Card (sluiskaart) |
| swing bridge | Een brug die voor boten opzij draait | Drehbrücke | pont tournant | draaibrug |
| lifting bridge | Een brug die voor boten omhoog gaat | Hubbrücke | pont levant | hefbrug |
| air draft | Hoogte van de boot boven het water; vrije hoogte onder een brug | Durchfahrtshöhe | tirant d'air | doorvaarthoogte, kruiphoogte |
| weir | Een dam dwars door een rivier die het waterpeil vasthoudt | Wehr | barrage, déversoir | stuw |
De boot
14 woorden
| Engels | Betekenis | Deutsch | Français | Nederlands |
|---|---|---|---|---|
| bow | De voorkant van de boot | Bug | proue, avant | boeg |
| stern | De achterkant van de boot | Heck | poupe, arrière | achtersteven |
| port | De linkerkant, met je gezicht naar voren | Backbord | bâbord | bakboord |
| starboard | De rechterkant, met je gezicht naar voren | Steuerbord | tribord | stuurboord |
| helm | De stuurplek of het stuurwiel | Steuer, Steuerstand | barre | roer, stuurstand |
| throttle | De hendel voor de snelheid en voor vooruit of achteruit | Gashebel | manette des gaz | gashendel |
| neutral | De motor draait, de schroef niet | Leerlauf | point mort | neutraal |
| astern | Achteruit varen | rückwärts | marche arrière | achteruit |
| draught | Hoe diep de boot in het water steekt | Tiefgang | tirant d'eau | diepgang |
| beam | De breedte van de boot | Breite | largeur | breedte |
| bilge | Het laagste deel binnen in de romp | Bilge | cale | bilge, kim |
| holding tank | De tank die het toiletafval opvangt | Fäkalientank | réservoir à eaux noires | vuilwatertank |
| fresh-water tank | De tank van de boot voor kraanwater | Frischwassertank | réservoir d'eau douce | drinkwatertank |
| dinghy | Een klein bootje dat een kajuitboot sleept of meeneemt | Beiboot | annexe | bijboot |
Navigeren
12 woorden
| Engels | Betekenis | Deutsch | Français | Nederlands |
|---|---|---|---|---|
| channel | De gemarkeerde route met diep water | Fahrrinne, Fahrwasser | chenal | vaargeul |
| navigation mark | Een paal, staak of boei die de vaargeul markeert | Fahrwasserzeichen | balise | vaarwegmarkering, baken |
| buoy | Een drijvende markering | Tonne, Boje | bouée | boei, ton |
| lateral mark | Rode of groene markering voor één kant van de vaargeul | Lateralzeichen | marque latérale | laterale markering |
| upstream | Tegen de stroom in, richting de bron | stromaufwärts | en amont | stroomopwaarts |
| downstream | Met de stroom mee | stromabwärts | en aval | stroomafwaarts |
| current | Het stromen van de rivier | Strömung | courant | stroming |
| shallows | Water dat te ondiep is om te varen | Untiefe | haut-fond | ondiepte |
| wash | De golven die een varende boot maakt | Wellenschlag, Heckwelle | batillage, sillage | golfslag, hekgolf |
| knot | Een snelheid van één zeemijl (1,85 km) per uur | Knoten | nœud | knoop |
| lough | Iers woord voor een meer | Lough (See) | lough (lac) | lough (meer) |
| callows | Weilanden langs de rivier die 's winters onderlopen | Callows (Überschwemmungswiesen) | callows (prairies inondables) | callows (uiterwaarden) |
Voorzieningen aan wal
9 woorden
| Engels | Betekenis | Deutsch | Français | Nederlands |
|---|---|---|---|---|
| pump-out | Station dat de vuilwatertank leegzuigt | Fäkalienabsaugung | station de pompage | vuilwaterpomp (pump-out) |
| water point | Een kraan om de drinkwatertank te vullen | Wasserzapfstelle | point d'eau | waterpunt |
| shore power | Stroom uit een zuil op de steiger | Landstrom | électricité à quai | walstroom |
| service block | Gebouw met toiletten, douches en wasruimte | Sanitärgebäude | bloc sanitaire | sanitairgebouw |
| slipway | Een helling om boten van een trailer te water te laten | Slipanlage | cale de mise à l'eau | trailerhelling |
| diesel | De brandstof waar de meeste kajuitboten op varen | Diesel | gazole | diesel |
| hire base | Waar je een huurboot ophaalt en terugbrengt | Vermietstation, Basis | base de location | verhuurbasis |
| handover | De instructie en proefvaart voordat je vertrekt | Einweisung | prise en main | instructie, overdracht |
| towpath | Het pad langs een kanaal of rivieroever | Treidelpfad | chemin de halage | jaagpad |
Veiligheid, weer en regels
13 woorden
| Engels | Betekenis | Deutsch | Français | Nederlands |
|---|---|---|---|---|
| lifejacket | Drijfvest dat je hoofd boven water houdt | Rettungsweste | gilet de sauvetage | reddingsvest |
| lifebuoy | Ring om naar iemand in het water te gooien | Rettungsring | bouée de sauvetage | reddingsboei |
| man overboard | Iemand is in het water gevallen | Mensch über Bord | homme à la mer | man over boord |
| Coast Guard | Reddingsdienst: bel 112 of 999 | Küstenwache | garde-côtes | kustwacht |
| VHF radio | Marifoon; kanaal 16 voor noodgevallen | UKW-Seefunk | radio VHF | marifoon |
| wind force | Windsterkte op de schaal van Beaufort | Windstärke | force du vent | windkracht |
| gust | Een korte vlaag sterkere wind | Böe | rafale | windvlaag |
| sheltered (lee) side | De kant die van de wind af ligt | Lee | sous le vent | lijzijde |
| marine notice | Officieel bericht over afsluitingen en gevaren | Bekanntmachung für die Schifffahrt | avis à la batellerie | bericht aan de scheepvaart |
| bye-laws | De officiële regels van een vaarweg | Schifffahrtsordnung | règlement de navigation | vaarreglement |
| canal permit | Vergunning voor boten op het Grand Canal, het Royal Canal en de Barrow | Kanalgenehmigung | permis de navigation | vaarvergunning |
| skipper | Degene die de leiding heeft over de boot | Skipper, Schiffsführer | chef de bord | schipper |
| crew | Iedereen die aan boord helpt | Crew, Besatzung | équipage | bemanning |
Geen woord gevonden. Probeer minder letters, of het woord in een andere taal.
In noodgevallen
Bel 112 of 999 en vraag naar de kustwacht (Coast Guard). Beide nummers werken in Ierland en in Noord-Ierland.
Veiligheid op het waterIn noodgevallen
Bel 112 of 999 en vraag naar de kustwacht (Coast Guard). Beide nummers werken in Ierland en in Noord-Ierland.
Veiligheid op het water